Afrka: Skyggni gtt

Reykjavk—Afrka er rgta, og gtan er essi: Hvers vegna hefur sjlfstum Afrkujum ekki gengi betur en raun ber vitni a bjarga sr undan rbirg og eymd? – v tilefni er ri og pir hstfum heimsbyggina. Sumir halda v fram, eir eru ekki margir, a Afrka s me einhverju mti ekki til ess fallin a lifa gu og mannsmandi lfi, en eir eru a minni hyggju rangri braut. essari grein og rem rum tla g a gera grfum drttum grein fyrir skoun minni hgum Afrku og framtarhorfum essa mikla meginlands.

 

En fyrst etta: eir sem halda a Afrkumenn kunni ekki a lifa lfinu lifandi ttu kannski a fara afrskt leikhs. ar s g og heyri svo almennan og innilegan fgnu a g horfi frekar aftur fyrir mig flki salnum en leikarana uppi svii. Salurinn var sneisafullur, flki sat einnig mefram veggjunum, etta var Lsku, hfuborg Sambu, slkkvilii hefi sennilega rutt salinn hefi a veri tiltkt, feur og mur stu arna me sofandi brn fanginu og ljmuu af glei. Og eir sem halda a Afrku su allar bjargir bannaar ttu a villast afrskri borg v mtir eim venjuleg hjlpsemi: g hafi misskili leibeiningar riggja unglingsstelpna Maser, hfuborg hfjallalandsins Lest, og villzt af rttri lei og komu r hlaupandi eftir mr langar leiir lafmar upp brattar brekkur til a leirtta misskilninginn.

annig er Afrka: Brosandi, hjlpsm, slrk, sngvin og vongl dagsins nn – og einnig mrku af grarlegu og djpu drama, nema hva. anga streyma feramenn sem aldrei fyrr. Mrg beztu htel heimsins eru n Afrku. ar gista a vsu einkum erlendir feramenn enn sem komi er, en arna er mjr vsir a miklum uppgangi enda hefur Afrka upp margt a bja: Geslegt, gestrisi og glavrt flk, nttrufegur, forna menningu, milt og gott veur va, miklar vttur og vijafnanlegt villidralf. arna stendur vagga mannsins. Elztu mannvistarleifar heimsins liggja Suur-Afrku.

Og svo etta: Eitt merkasta framlag Bandarkjanna til heimsmenningarinnar ldinni sem lei var djassinn, skpunarverk bandarskra blkkumanna me Louis Armstrong broddi fylkingar. Munum einnig hvernig Pablo Picasso fr a v a marka sr afburastu meal evrpska myndlistarmanna: Hann fr a vsu aldrei til Afrku, en hann lri af afrskri list a mla og mta nja tegund mannamynda nstrlegum hlutfllum. g hef hitt unga myndhggvara bum megin vi Sambes-fljti sem skilur a Sambu og Simbabve sunnanverri Afrku. eir meitla sviprkar, afskekktar andlitsmyndir tr og stein, myndir eins og r sem forfeur eirra hafa meitla mann fram af manni lkt og Picasso, en eir hfu hvorki heyrt geti um Picasso n fari yfir na. Afrsk myndlist vekur meiri eftirtekt um allan heim eins og t.d. Afrkudeildin Bristish Museum London vitnar um.

 

Mig langar essari greinasyrpu a reyna a tmla stand Afrku stuttu mli fyrir lesandanum til a sna a lfan mikla hefur rtt fyrir allt teki msum framfrum tt hn eigi enn a snnu langt land. Leiin fr slandi til Afrku og aftur heim er styttri en margir halda. Lfskjr slandi skurum eirrar kynslar sem n er mijum aldri eru svipu eim kjrum sem sum stndugustu Afrkulndin eins og Mritus, Botsvana, Suur-Afrka og Namiba ba n vi.

Hva geta Afrkujirnar lrt af okkur hinum um greifrar leiir a lngu og virulegu lfi vi smasamleg kjr? Hr verur engum allsherjarlausnum teflt fram, heldur aeins veikbura bollaleggingum eirri von a r megi vera til a greia r ykkri oku ungfrri lei. Meira nst.

Frttablai, 15. nvember 2018.


Til baka