Aftan a­ kjˇsendum

Ůegar frumvarp stjˇrnlagarß­s a­ nřrri stjˇrnarskrß var rŠtt ß Al■ingi eftir ■jˇ­aratkvŠ­agrei­sluna 20. oktˇber 2012 hringdi einn ■ingma­ur ■ßverandi stjˇrnarflokka til mÝn til a­ spyrja hvort Úg sŠi eitthva­ athugavert vi­ a­ hann flytti breytingartill÷gur Ý ■inginu um or­alag frumvarpsins ß st÷ku sta­. ╔g ■akka­i honum hugulsemina og sag­i honum a­ frumvarpi­ hef­i veri­ ■aulkembt af mßlfarsrß­unautum og ÷­rum sÚrfrŠ­ingum ß­ur en stjˇrnlagarß­ gekk frß ■vÝ Ý hendur Al■ingis. Varla gŠti ■vÝ veri­ um anna­ a­ rŠ­a en smßleg smekksatri­i sem mÚr sřndist hyggilegast a­ lßta eiga sig ß ■essu vi­kvŠma stigi mßlsins

╔g benti ■ingmanninum einnig ß hŠttuna sem stafa­i af ■vÝ a­ einstakir ■ingmenn flyttu breytingartill÷gur um or­alag ■ar e­ ■ß myndu a­rir ■ingmenn tr˙lega ganga ß lagi­ og reyna a­ breyta efnisatri­um frumvarpsins og ekki bara or­alagi. Ůa­ Štti ekki vel vi­ ■ar sem ■jˇ­aratkvŠ­agrei­sla um mßli­ hef­i ■egar fari­ fram og tveir ■ri­ju hlutar kjˇsenda hef­u lřst fylgi sÝnu vi­ frumvarpi­ og helztu einst÷k ßkvŠ­i ■ess. ┌rslitum ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slna og annarra kosninga ver­ur ekki breytt eftir ß, sag­i Úg vi­ ■ingmanninn, ekki Ý lř­rŠ­isrÝki.

Stjˇrnskipunar- og eftirlitsnefnd Al■ingis sem fˇr me­ frumvarpi­ Ý ■inginu leit mßli­ s÷mu augum og Úg og gaf rß­gj÷fum sÝnum skřr fyrirmŠli um a­ hrˇfla hvergi vi­ efnisatri­um frumvarpsins heldur gera a­eins till÷gur um or­alagsbreytingar vŠri talin ■÷rf ß ■eim.

Vert er a­ muna a­ BandarÝkja■ing veitti engum, hvorki ■ingm÷nnum nÚ ÷­rum, fŠri ß a­ leggja til or­alagsbreytingar ß frumvarpi stjˇrnlaga■ingsins Ý FÝladelfÝu 1787. Ůingi­ taldi sig ekki hafa umbo­ til a­ breyta stafkrˇk frumvarpinu. ═ samrŠmi vi­ ■a­ sendi ■ingi­ frumvarpi­ ˇbreytt Ý atkvŠ­agrei­slur Ý fylkjunum sem voru ■ß ■rettßn. Enn sÝ­ur hef­i hvarfla­ a­ BandarÝkja■ingi a­ breyta or­alagi e­a efni frumvarpsins eftir a­ ■a­ haf­i veri­ sam■ykkt Ý nÝu fylkjum af ■rettßn. Ůa­ dug­i til a­ frumvarpi­ tŠki gildi sem nř stjˇrnarskrß BandarÝkjanna. H˙n hefur a­ s÷nnu reynzt vera g÷llu­, en ■a­ er ÷nnur saga. Ůessi lř­rŠ­isvitund BandarÝkjanna fyrir 227 ßrum var vÝ­s fjarri s÷lum Al■ingis vi­ me­fer­ nřrrar stjˇrnarskrßr. Ůingmenn og til kvaddir l÷gfrŠ­ingar ■ˇttust geta lagt til bŠ­i or­alagsbreytingar og efnisbreytingar til a­ hafa vit fyrir kjˇsendum eftir ß. Breytingarnar sem Al■ingi ger­i ß frumvarpinu fyrir ■inglok 2013 voru yfirleitt afturf÷r eins og t.d. Helene Landemore prˇfessor Ý Yale-hßskˇla hefur lřst ß prenti lÝkt og Úg hef einnig gert og a­rir. Ekki nˇg me­ ■a­. Or­alagsbreytingar sem l÷gfrŠ­ingar ß snŠrum Al■ingis l÷g­u til voru sumar illa dulb˙nar efnisbreytingar. ═ eitt skipti­ gengu l÷gfrŠ­ingarnir undir forustu Pßls ١rhallsonar, n˙ formanns stjˇrnarskrßrnefndar Al■ingis, svo langt a­ ■eir l÷g­u til texta sem drˇ allt bit ˙r au­lindaßkvŠ­inu sem 83% kjˇsenda h÷f­u lřst stu­ningi vi­ Ý ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunni 2012. Stjˇrnskipunar- og eftirlitsnefnd Al■ingis sß lÝkt og margir a­rir Ý gegnum ■essa tilraun til a­ koma aftan a­ kjˇsendum. Nefndin af■akka­i till÷gu l÷gfrŠ­inganna og setti upphaflegan texta stjˇrnlagarß­s aftur ß sinn sta­. ┴ lokametrunum spillti Al■ingi ■ˇ textanum me­ a­ ■vÝ a­ setja or­in „gegn e­lilegu gjaldi“ fyrir or­in „gegn fullu gjaldi“ fyrir afnotarÚtt af au­lindum. Fv. forma­ur ■ingflokks Vinstri grŠnna hefur gengizt vi­ a­ hafa beitt sÚr fyrir ■essari breytingu. Samt haf­i aukafundur stjˇrnlagarß­s, kalla­ur saman af Al■ingi 2012, einum rˇmi hafna­ slÝkri breytingu m.a. ß ■eirri forsendu a­ breytingin gŠti talizt bjˇ­a upp ß ■ß t˙lkun a­ nřja stjˇrnarskrßin trygg­i ˙tvegsm÷nnum afslßtt og ÷­rum sem nřta sameignarau­lindir ■jˇ­arinnar. Ţmsar a­rar or­alagsbreytingar l÷gfrŠ­inga og ■ingmanna vitna um yfirgang, valdhlř­ni og vondan smekk eins og t.d. breyting ■eirra ß or­alaginu „Íll erum vi­ j÷fn fyrir l÷gum …“ aftur Ý gamla textann Ý n˙gildandi stjˇrnarskrß: „Allir skulu vera jafnir fyrir l÷gum …“ Ínnur spj÷ll l÷gfrŠ­inganna ß frumvarpinu eru efni Ý a­ra grein. ═ ■ingsetningarrŠ­u sinni um daginn sag­i forseti ═slands m.a.: "╔g hef lengi tali­ a­ greinar um ■jˇ­areign og atkvŠ­agrei­slur Šttu erindi Ý stjˇrnarskrß en jafnframt Ýtreka­, bŠ­i ß­ur og aftur n˙, a­ samning ■eirra er vandaverk." Vandaverk? Nema hva­? Or­alag ■essara ßkvŠ­a liggur fyrir ■aulkembt og ■rauthugsa­ eftir mikla yfirlegu. Ůa­ var sam■ykkt einum rˇmi Ý stjˇrnlagarß­i og me­ d˙ndrandi lˇfataki Ý ofanßlag. Varla hef­u 83% kjˇsenda lřst stu­ningi vi­ au­lindaßkvŠ­i­ Ý ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunni 2012 ef eitthva­ sem mßli skiptir vanta­i upp ß or­alagi­. UmmŠli forseta ═slands o.fl. um or­alag eru ˇvi­eigandi a­ ekki sÚ meira sagt ■ar e­ ■au eru bersřnilega li­ur Ý ßframhaldandi tilraunum ˇvina lř­rŠ­isins ß Al■ingi og vÝ­ar til a­ lauma efnisbreytingum inn Ý nřju stjˇrnarskrßna undir yfirskini or­alagsbreytinga.

FrÚttabla­i­, 1. oktˇber 2015.


Til baka