Ekki einkamßl ═slendinga

Ůa­ var fyrir nokkru Ý KÝev, h÷fu­borg ┌kraÝnu, a­ Úg spur­i heimamenn hverjum augum ■eir litu horfur lands sÝns fram Ý tÝmann. ╔g haf­i kv÷ldi­ ß­ur eki­ fram hjß fj÷lmennum mˇtmŠlum vi­ ■ingh˙si­ Ý hjarta borgarinnar ■ar e­ enn eitt spillingarmßl haf­i gosi­ upp. Sß sem var­ fyrir sv÷rum sag­i: A­eins tvennt kemur til greina. Anna­hvort nß nau­synlegar umbŠtur fram a­ ganga Ý fri­i og spekt e­a ■Šr ver­a innleiddar me­ ÷­rum hŠtti. Ůri­ji kosturinn, engar umbŠtur, ˇbreytt ßstand, kemur ekki til ßlita, sag­i hann. ŮolinmŠ­i okkar er ß ■rotum.

MÚr var­ hugsa­ hinga­ heim ■ar sem vantraust kjˇsenda Ý gar­ stjˇrnmßlamanna hefur frß hruni mŠlzt litlu minna en Ý ┌kraÝnu. Skv. Ůjˇ­arp˙lsi Capacents s÷g­ust a­ me­altali 41% kjˇsenda treysta Al■ingi ßrin 1995-2008 en a­eins 15% a­ me­altali s÷g­ust treysta Al■ingi 2009-2016. Nřjasta mŠlingin frß ■vÝ Ý febr˙ar 2016 er 17%. Fimm kjˇsendur af hverjum sex vantreysta Al■ingi. Frß hruni hefur Al■ingi ßsamt bankakerfinu og dˇmskerfinu skrapa­ botninn Ý traustsmŠlingum Capacents og MMR. Til samanbur­ar segjast 20% ┌kraÝnumanna treysta ■inginu Ý KÝev. A­eins r˙ssneskir fj÷lmi­lar njˇta minna trausts ■ar Ý landi (5%).

Al■ingi tekur engum teljandi framf÷rum enn sem komi­ er ■rßtt fyrir sam■ykkt svohljˇ­andi ßlyktunar me­ ÷llum greiddum atkvŠ­um 28. september 2010:

„Al■ingi ßlyktar a­ taka ver­i gagnrřni ß Ýslenska stjˇrnmßlamenningu alvarlega og leggur ßherslu ß a­ af henni ver­i dreginn lŠrdˇmur. Al■ingi ßlyktar a­ skřrsla rannsˇknarnefndar Al■ingis sÚ ßfellisdˇmur yfir stjˇrnv÷ldum, stjˇrnmßlam÷nnum og stjˇrnsřslu, verklagi og skorti ß formfestu.“

═ ßlyktun ■ingsins birtist langur lofor­alisti sem hefst ß lofor­i um endursko­un stjˇrnarskrßrinnar frß 1944. Ekkert bˇlar enn ß efndum. Forher­ingin vir­ist alger. Bß­ir rÝkisstjˇrnarflokkarnir tefla n˙ fram lykilframbjˇ­endum beint upp ˙r Panama-skj÷lunum eins og ekkert hafi Ý skorizt. Nřja stjˇrnarskrßin getur veri­ stolt af slÝkum andstŠ­ingum.

 

Vir­ingarleysi Al■ingis gagnvart ˙rslitum ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunnar 20. oktˇber 2012 felur Ý sÚr grafalvarlaga a­f÷r a­ lř­rŠ­inu Ý landinu. Ůa­ hefur aldrei ß­ur gerzt nokkurs sta­ar Ý nßlŠgum l÷ndum a­ l÷ggjafarsamkoman grafi undan nřrri stjˇrnarskrß sem kjˇsendur hafa lřst stu­ningi vi­ Ý ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu.

Ůessi a­f÷r einkum SjßlfstŠ­isflokksins og Framsˇknar a­ lř­rŠ­inu er a­ s÷nnu einsdŠmi Ý okkar heimshluta. Ůa­ kann a­ byrgja sumum sřn ß alv÷ru mßlsins a­ sÝ­ustu ßr hefur halla­ ß lř­rŠ­i um heiminn Ý fyrsta sinn frß 1980 eins og Úg lřsti hÚr ß ■essum sta­ 5. marz 2015. Lř­rŠ­i breiddist hratt ˙t um heiminn 1945-1960, hŠg­i fer­ina 1960-1980 og tˇk sÝ­an fj÷rkipp aftur 1980-2000, ekki sÝzt eftir hrun SovÚtrÝkjanna 1991. Frß aldamˇtunum 2000 hefur lř­rŠ­isrÝkjum heimsins ekki fj÷lga­, heldur hefur fßrŠ­isrÝkjum fj÷lga­ til jafns vi­ fŠkkun einrŠ­isrÝkja. Lř­rŠ­i og mannrÚttindi eiga n˙ upp ß sÝ­kasti­ jafnvel undir h÷gg a­ sŠkja innan ESB. Ungverska ■ingi­ hefur sett landinu stjˇrnarskrß me­ mannrÚttindaßkvŠ­um sem standast ekki lßgmarkskr÷fur ESB. Pˇlska rÝkisstjˇrnin hefur sett l÷g sem sker­a mannrÚttindi. Fjßrmßlarß­herra Grikklands fyrri hluta ßrs 2015 og fv. hagstofustjˇri landsins, blßsaklausir bß­ir tveir, eiga yfir h÷f­i sÚr ßkŠrur fyrir landrß­. Hßlfgildings fasistaflokkar hafa fŠrt sig upp ß skafti­ Ý Evrˇpu og gera m.a. ˙t ß ˇvild Ý gar­ erlendra flˇttamanna. Brot gegn lř­rŠ­i og mannrÚttindum ß ═slandi kunna Ý ■essu samhengi a­ vir­ast saklausari en ella. Svo er ■ˇ ekki, heldur eru ■au ■vert ß mˇti ■eim mun skuggalegri.

Samt kann hjßlp a­ eiga eftir a­ berast utan ˙r heimi ef Al■ingi lŠtur sÚr ekki segjast. Ef Al■ingi hef­i gert sig sekt um ■a­ eitt a­ standa Ý vegi fyrir gildist÷ku nřrrar stjˇrnarskrßr vŠri engrar hjßlpar a­ vŠnta frß ˙tl÷ndum. En Al■ingi hefur n˙ Ý brß­um fj÷gur ßr sta­i­ Ý vegi fyrir gildist÷ku nřrrar stjˇrnarskrßr sem geymir mikilvŠg ßkvŠ­i um aukin mannrÚttindi, m.a. jafnt vŠgi atkvŠ­a og au­lindir Ý ■jˇ­areigu. MannrÚttindanefnd SŮ birti 2007 bindandi ßlit ■ess efnis a­ Al■ingi bŠri a­ afnema alla mismunun, ■.e. mannrÚttindabrot, ˙r fiskvei­istjˇrnarkerfinu og bŠta tjˇn■olum ska­ann. Al■ingi hefur ekki enn virt tilmŠli nefndarinnar ■ˇtt ■vÝ beri samningsbundin skylda til a­ ver­a vi­ ■eim. Nefndinni kann ■vÝ a­ berast nř kŠra vegna ■ess a­ Al■ingi stendur enn Ý vegi fyrir eflingu mannrÚttinda ß ═slandi. HÚr hangir ■ˇ fleira ß spřtunni en framgangur lř­rŠ­is og mannrÚttinda ß ═slandi eins og Lawrence Lessig stjˇrnlagaprˇfessor Ý Harvard-hßskˇla lřsti vel ß opnum fundi stjˇrnarandst÷­uflokkanna ß Al■ingi Ý NorrŠna h˙sinu um daginn. Ůar e­ lř­rŠ­i ß n˙ vÝ­a undir h÷gg a­ sŠkja mega ═slendingar fyrir enga muni gefast upp heldur ■urfa ■eir a­ sřna umheiminum svart ß hvÝtu a­ ■eir s÷mdu ekki og sam■ykktu lř­rŠ­islegustu stjˇrnarskrß sem nokkurn tÝmann hefur liti­ dagsins ljˇs til ■ess eins a­ henni yr­i tortÝmt.

FrÚttabla­i­, 22. september 2016.


Til baka