Stćkkun Atlantshafsbandalagsins

Finnland er ekki í Atlantshafsbandalaginu af ţeirri einföldu ástćđu, ađ Finnar ákváđu sjálfir ađ standa utan bandalagsins. Ef ţeir óskuđu nú eftir ađild, yrđi ţeim vafalaust hleypt inn án tafar. Sama máli gegnir um Svía, Svisslendinga og Íra. Ţessar ţjóđir ákváđu á sínum tíma ađ standa utan Nató, hver á sínum eigin forsendum. Nató er heimili ţessara ţjóđa í ţeim hversdagsskilningi, ađ heimili manns er stađurinn, ţar sem verđur ađ hleypa honum inn. Hvers vegna kusu Finnar ađ gerast ekki stofnađilar ađ Nató 1949 eins og Danir, Íslendingar og Norđmenn? Finnum ţótti hyggilegt ađ halda sig utan viđ Nató vegna nábýlisins viđ Rússa og í ljósi sögunnar. Finnar töpuđu Vetrarstríđinu 1939-40 fyrir Rússum međ miklu mannfalli (19.000 manns) og neyddust til ađ láta af hendi 42.000 ferkílómetra af landi sínu; ţetta land, Karelíu, hefur Finnum ekki tekizt ađ endurheimta. Karelar búa nú viđ miklu lakari kjör en ţeir myndu búa viđ, ef Karelía vćri ennţá hluti Finnlands. Finnar voru í reynd dyggir bandamenn vesturveldanna og gengu ásamt Svíum og Austurríkismönnum í Evrópusambandiđ viđ fyrstu hentugleika 1994, skömmu eftir hrun Sovétríkjanna. Svíar kusu líkt og Finnar ađ standa utan viđ Nató og sögđust vera hlutlausir í Kalda stríđinu, en voru ţađ ekki: byssukjaftarnir ţeirra sneru allir í austur, ţótt kjaftar margra sćnskra stjórnmálamanna vissu í vestur. Írar voru ekki í Nató vegna ţess, ađ ţeir gátu ekki hugsađ sér ađ vera ţar međ Bretum, en ţeir gengu samt í ESB 1986, ţótt Bretar vćru ţar fyrir. Af ţví má ráđa hagsbćturnar, og ţá á ég ekki viđ styrkina, heldur félagsskapinn, ađhaldiđ og agann, sem Írar töldu sig međ réttu geta sótt til ESB. Svisslendingar lýstu sig hlutlausa í utanríkismálum, en ekki innanríkismálum, enda bjuggu ţeir viđ lýđrćđi og markađsbúskap líkt og ţjóđirnar í kring. Ađild Sviss ađ Nató kom ţví ekki til greina, og Svisslendingar gerđust ekki ađilar ađ Sameinuđu ţjóđunum fyrr en 2002. Eftir hrun Sovétríkjanna 1991 ákváđu Pólland, Tékkland og Ungverjaland ađ ganga í Nató. Ţar var ţeim tekiđ tveim höndum, og 1999 voru ţessi Evrópulönd komin aftur í ţann gamla félagsskap, sem leppstjórnir Rússa höfđu hrifiđ ţau úr eftir síđari heimsstyrjöldina. Ţađ ţótti Rússum slćmt, en ţeir fengu ekki rönd viđ reist. Nató var ţó ekki enn komiđ alla leiđ upp ađ landamćrum Rússlands, ţví ađ Pólland, Tékkland og Ungverjaland eiga hvergi landamćri ađ meginlandi Rússlands (Pólland liggur ađ vísu ađ landsvćđi Rússa umhverfis Kalíningrađ). Skömmu síđar, 2002, voru Rússum líkt og í skađabótaskyni tryggđ formleg tengsl viđ Nató međ tillögurétti án atkvćđisréttar á vettvangi Nató-Rússlandsráđsins. Nćst gerđist ţađ, ađ Eistland, Lettland, Litháen, Búlgaría, Rúmenía, Slóvenía og Slóvakía gengu í Nató 2004. Nú var Nató komiđ alla leiđ ađ landamćrum Rússlands, ţví ađ Eistland og Lettland liggja ađ Rússlandi. Ţrjú lönd liggja milli hinna nýju Nató-landanna og Rússlands: Hvíta-Rússland, sem er frumstćtt einrćđisríki eins og áđur og gćti átt eftir ađ sameinast Rússlandi, Moldavía, fátćkasta land Evrópu, og Úkraína, ţar sem búa 46 milljónir manns. Úkraína er klofin í tvćr fylkingar. Önnur fylkingin vill ganga í Nató og ESB, en hin vill heldur halla sér ađ Rússum og virđist nú sćkja í sig veđriđ. Svipađur ágreiningur er uppi í Georgíu, sem liggur ađ Rússlandi eins og Úkraína. Ríkisstjórn Georgíu sćkist eftir ađild ađ Nató án tafar og einnig ađ ESB. Hefđi Georgía veriđ komin inn í Nató, ţegar Rússar réđust ţangađ inn fyrir nokkru, hefđi innrás Rússa jafngilt árás á Ísland og önnur ađildarríki samkvćmt stofnsáttmála Nató, óháđ ađdraganda innrásarinnar. Hefđum viđ viljađ ţađ? Bandaríkjastjórn hefur hug á ađ hleypa bćđi Georgíu og Úkraínu inn í Nató í fyllingu tímans og ábyrgjast varnir ţeirra, ţar eđ ríkisstjórnir beggja landa hafa óskađ inngöngu. Evrópuríkin í Nató hika ţó mörg viđ ađ hleypa ţeim inn. Hikiđ er skiljanlegt. Undir efanum býr öđrum ţrćđi tillitssemi Frakka, Ţjóđverja og annarra viđ Rússa, sem hryllir viđ tilhugsuninni um fleiri Nató-ríki viđ landamćri Rússlands og ţađ jafnvel í Kákasusfjöllum, ţar sem allt logar í ófriđi. Georgía er gömul púđurtunna. Finnland vćri annar handleggur.

Fréttablađiđ, 5. febrúar 2009.


Til baka