L÷glegt? Si­legt?

Lßrus Bl÷ndal hŠstarÚttarl÷gma­ur og Stefßn Mßr Stefßnsson prˇfessor hafa Ý nokkrum greinum Ý Morgunbla­inu fŠrt r÷k a­ ■vÝ, a­ ═slendingum beri ekki lagaskylda til a­ axla IceSave-ßbyrg­irnar og a­ Al■ingi eigi ■vÝ a­ hafna samningi fjßrmßlarß­herra vi­ Breta og Hollendinga um grei­slur vegna ßbyrg­anna. Ůeir Lßrus og Stefßn Mßr hafa lřst eftir r÷kstu­ningi fyrir ■vÝ, a­ Ýslenzka rÝkinu beri a­ l÷gum a­ efla Tryggingasjˇ­ innlßna umfram l÷gbundi­ lßgmark og grei­a ßbyrg­irnar, en ■au r÷k hafa ekki komi­ fram, segja ■eir, hvorki innan ■ings nÚ utan. Jˇn Steinar Gunnlaugsson hŠstarÚttardˇmari og Sigur­ur LÝndal prˇfessor hafa lÝkt og Lßrus og Stefßn Mßr lřst ■eirri sko­un Ý fj÷lmi­lum, a­ rÚtt vŠri a­ vÝsa mßlinu til dˇmstˇla. Hvers vegna telja ■jˇ­ir Evrˇpu, a­ ═slendingum beri a­ grei­a ■essar ßbyrg­ir? Ingibj÷rg Sˇlr˙n GÝsladˇttir, fyrrum utanrÝkisrß­herra, hefur svara­ spurningunni skřrt Ý DV: „... meginßstŠ­an fyrir ■vÝ a­ ekki var hŠgt a­ fara me­ mßli­ fyrir dˇm var s˙ a­ ekki mßtti leika vafi ß a­ innistŠ­ur vŠru trygg­ar. Ef menn fÚllust ß a­ fß ˙r ■vÝ skori­ fyrir dˇmi mundi skapast rÚttarˇvissa um ■a­ hvort innistŠ­utryggingar vŠru Ý gildi. Ůar me­ hef­i innistŠ­ueigandi ß Spßni, Ý Frakklandi e­a annars sta­ar fengi­ tilefni til a­ efast um tryggingarnar og teki­ ˙t sparifÚ sitt. SlÝk rÚttarˇvissa er ˇhugsandi.“ Ůetta sjˇnarmi­ er skiljanlegt af sjˇnarhˇli Evrˇpu■jˇ­anna og ver­ur ekki vefengt.

═ skřrslu sinni handa utanrÝkisrß­uneytinu bendir Jakob M÷ller hŠstarÚttarl÷gma­ur einnig ß, a­ Ýtreka­ar yfirlřsingar Ýslenzkra stjˇrnvalda um, a­ sta­i­ yr­i vi­ skuldbindingar Ýslenzku bankanna samkvŠmt tilskipunum Evrˇpusambandsins um tryggingasjˇ­i, bindi hendur stjˇrnvalda og samningar sÚu ■vÝ nau­synlegir og dˇmstˇlalei­in komi af ■eim s÷kum ekki til ßlita. Ůetta sjˇnarmi­ ver­ur ekki heldur vefengt. Hver vill vitandi vits eiga vi­skipti vi­ mann, sem er ■ekktur a­ ■vÝ a­ vÝkja sÚr undan a­ efna gefin lofor­ me­ ■eim r÷kum, a­ honum beri ekki lagaskylda til ■ess?

Hugsum okkur, a­ ˙r ■vÝ fengist skori­ fyrir rÚtti, a­ ═slendingum bŠri ekki lagaskylda til a­ grei­a IceSave-ßbyrg­irnar. Myndu Bretar ■ß me­ fulltingi annarra Evrˇpu■jˇ­a falla frß kr÷fum sÝnum ß hendur ═slendingum? Svari­ er nei, ekki endilega. Krafa Breta vŠri ■ß si­fer­ileg frekar en lagaleg.
  
Sko­um ßbyrg­ ═slendinga ß mßlefnum Landsbankans af sjˇnarhˇli Breta. RÝkisstjˇrn ═slands seldi fyrir fßeinum ßrum rß­andi hlut Ý Landsbankanum Ý hendur fe­gum tveim vi­ ■ri­ja mann. Fa­irinn, Bj÷rgˇlfur Gu­mundsson, ger­ist forma­ur bankastjˇrnarinnar og ger­i framkvŠmdastjˇra SjßlfstŠ­isflokksins a­ varaformanni sÝnum. Bj÷rgˇlfur eldri haf­i ■ß sÚrst÷­u me­al hugsanlegra kaupenda Landsbankans, a­ hann haf­i fengi­ skilor­sbundinn fangelsisdˇm fyrir bˇkhaldsbrot. Virt erlend dagbl÷­, ■ar ß me­al Financial Times og Guardian ß Bretlandi og Welt am Sonntag Ý Ůřzkalandi, hafa velt v÷ngum yfir umsvifum Bj÷rgˇlfs Thors Bj÷rgˇlfssonar Ý B˙lgarÝu og annars sta­ar og hugsanlegum tengslum hans og ■ß um lei­ Landsbankans vi­ r˙ssneska au­menn. Ůrßlßtur or­rˇmur um fjßrb÷­un Ýslenzkra banka fyrir r˙ssneska au­křfinga horfir n˙ ÷­ruvÝsi vi­ en ß­ur. ═slendingar og umheimurinn eiga heimtingu ß a­ fß a­ vita, hvort or­rˇmurinn ß vi­ r÷k a­ sty­jast. A­rar ■jˇ­ir hljˇta a­ ■urfa a­ fß a­ lŠra af mist÷kum Ýslenzkra banka og stjˇrnvalda, enda hafa ■Šr ßkve­i­ a­ rÚtta ═slandi hjßlparh÷nd Ý gegnum Al■jˇ­agjaldeyrissjˇ­inn. Rannsˇknarnefnd Al■ingis og sÚrstakur saksˇknari hljˇta a­ taka ■essa hli­ mßlsins til vandlegrar sko­unar.

Bretar vŠru hir­ulausir um eigin hag, ef ■eir hef­u ekki kynnt sÚr s÷gu Landsbankans og feril eigenda hans. Leyni■jˇnusta Hennar hßtignar fer lÚtt me­ slÝkt. RÝkisstjˇrn ═slands vanda­i ekki vel til einkavŠ­ingar Landsbankans. G÷gn, sem forsŠtisrß­uneyti­ hefur n˙ birt, taka af ÷ll tvÝmŠli um ■a­. ═slenzkir rß­amenn voru sumir Ý vel ■ekktu vinfengi vi­ Landsbankafe­gana. ForsŠtisrß­herra sag­ist reyna a­ hitta soninn Ý hvert sinn, sem hann kŠmi til ═slands. Seta framkvŠmdastjˇra SjßlfstŠ­isflokksins vi­ hli­ Bj÷rgˇlfs eldra Ý bankarß­inu sendi s÷mu skilabo­. Bankastjˇrarnir s÷g­ust hafa rÝkisßbyrg­. Stjˇrnv÷ld s÷g­ust fram a­ hruni mundu sty­ja vi­ bankana, ef ß ■yrfti a­ halda. Vi­skiptavinir Landsbankans ß Bretlandi voru ■vÝ Ý gˇ­ri tr˙. Ůess vegna kunna Bretar og a­rir a­ lÝta svo ß, a­ ═slendingum beri si­fer­ileg skylda til a­ axla ßbyrg­ ß Landsbankanum hva­ sem l÷gunum lÝ­ur.

FrÚttabla­i­, 25. j˙nÝ 2009.


Til baka