Samningar til 99 ßra?

Getur Al■ingi skuldbundi­ skattgrei­endur fyrir h÷nd rÝkissjˇ­s 10 ßr fram Ý tÝmann til a­ standa straum af nřjum b˙v÷rusamningi vi­ bŠndur? Svari­ vi­ spurningunni blasir vi­ ef vi­ breytum henni lÝtillega: Getur Al■ingi skuldbundi­ skattgrei­endur 99 ßr fram Ý tÝmann til a­ standa straum af nřjum b˙v÷rusamningi? Allir sjß Ý hendi sÚr a­ svo er ekki. L÷gin leyfa ■a­ ekki. Stjˇrnarskrßin leyfir ■a­ ekki heldur ■vÝ ■ar stendur: „Ekkert gjald mß grei­a af hendi, nema heimild sÚ til ■ess Ý fjßrl÷gum e­a fjßraukal÷gum.“ Al■ingi getur ekki skuldbundi­ skattgrei­endur lengur en eitt ßr Ý senn ■ar e­ fjßrl÷g eru afgreidd ß Al■ingi til eins ßrs Ý senn.

RÝkisstjˇrnin getur ekki gert b˙v÷rusamning vi­ bŠndur til 99 ßra ■ar e­ slÝkur samningur fŠli Ý sÚr umbo­ssvik Ý skilningi laga. Umbo­ssvik heitir ■a­ ■egar einn leggur skuldbindingu ß annan ßn ■ess a­ sß sem skuldbindingin er l÷g­ ß fßi r÷nd vi­ reist e­a sÚ haf­ur me­ Ý rß­um. ŮvÝ er a­eins stigsmunur og enginn e­lismunur ß b˙v÷rusamningi til 10 ßra og til 99 ßra. HŠstirÚttur hefur a­ undanf÷rnu fellt marga sektardˇma Ý umbo­ssvikamßlum.

Kjarni umbo­ssvikaßkvŠ­isins er a­ menn geta a­eins skuldbundi­ sjßlfa sig e­a umbjˇ­endur sÝna, en ekki a­ra. Al■ingi getur ■vÝ a­eins skuldbundi­ rÝkissjˇ­, ■.e. skattgrei­endur, til eins ßrs Ý senn e­a Ý lengsta lagi fram a­ nŠstu kosningum, en ekki lengur. Nřtt ■ing getur Švinlega sn˙i­ vi­ ßkv÷r­unum fyrra ■ings og hnekkt l÷gum ■a­an. Ůetta ß einnig vi­ um b˙v÷rusamninga langt fram Ý tÝmann. Al■ingi getur einnig rift samningi sem ■a­ hefur gert innan kj÷rtÝmabils, en ■ß bakar ■a­ skattgrei­endum bˇtaskyldu lÝkt og vi­ samningsrof milli einkaa­ila. Ůannig myndu dˇmstˇlar vŠntanlega lÝta ß mßli­, a.m.k. HŠstirÚttur sem hefur nřlega sn˙i­ vi­ sřknudˇmi undirrÚttar Ý umbo­ssvikamßli.

Stjˇrnmßlamenn hafa sumir haldi­ ■vÝ a­ kjˇsendum a­ hŠgt sÚ a­ gera bindandi samninga til langs tÝma lÝkt og b˙v÷rusamninginn. Hugsun ■eirra vir­ist vera a­ slÝkur samningur sÚ bindandi Ý ■eim skilningi a­ riftun hans af hßlfu nřs Al■ingis myndi baka rÝkinu bˇtaskyldu. Svo er ■ˇ ekki. Bˇtaskylda getur ekki veri­ yfirfŠranleg. Einn getur ekki sami­ vi­ annan upp ß ■au břti a­ samningsrof leggi bˇtaskyldu ß ■ri­ja a­ila, ■.e. skattgrei­endur framtÝ­arinnar fyrir h÷nd rÝkissjˇ­s.

Vita­ er a­ stjˇrnmßlamenn hafa haft Ý hyggju a­ ˙thluta aflaheimildum til ˙tvegsfyrirtŠkja til langs tÝma Ý senn og reyna me­ ■vÝ mˇti a­ binda hendur Al■ingis langt fram Ý tÝmann. Frumvarp Ý ■essa veru hefur veri­ kynnt ß Al■ingi. Sama hugsun vir­ist b˙a a­ baki ■essum fyrirŠtlunum og a­ baki b˙v÷rusamningsins. Hugmyndin er a­ binda hendur l÷ggjafans me­ ■vÝ a­ baka skattgrei­endum bˇtaskyldu ef l÷ggjafanum snřst hugur.

Al■ingi hlřtur ■ˇ Švinlega a­ ßskilja sÚr rÚtt fyrir h÷nd kjˇsenda til a­ setja landinu l÷g og gera samninga innan ■eirra marka sem stjˇrnarskrßin setur. Ůannig gŠti Al■ingi t.d. ekki gert samning um a­ild ═slands a­ al■jˇ­asamt÷kum sem ═sland Štti ekki afturkvŠmt ˙r. HÚr mŠtti e.t.v. lÝta svo ß a­ um umbo­ssvik vŠri a­ tefla Ý skilningi laga ■ar e­ umbo­ssvik eru ekki bundin vi­ yfirfŠrslu fjßrskuldbindinga. Hugsunin er Ý ÷llu falli hin sama Ý bß­um dŠmum. L÷ggj÷f annarra landa rÝmar vi­ ■essa hugsun. GrŠnland gekk ˙r ESB 1985. Bretar munu grei­a atkvŠ­i Ý j˙nÝ um hvort ■eir Štla sÚr a­ vera ßfram Ý ESB e­a ganga ˙t.

Lßti Al■ingi af ■vÝ ver­a a­ sta­festa nřjan b˙v÷rusamning til 10 ßra ■arf a­ lßta reyna ß l÷gmŠti hans fyrir dˇmstˇlum Ý ljˇsi ■eirra sjˇnarmi­a sem lřst er a­ framan. Neytendasamt÷kin e­a Samt÷k skattgrei­enda gŠtu h÷f­a­ slÝkt dˇmsmßl sem a­ilar mßls.

Me­ lÝku lagi hlřtur a­ koma til ßlita a­ endursko­a t.d. fyrri ßkv÷r­un Al■ingis um a­ leyna ßratugi fram Ý tÝmann g÷gnum um hruni­ sem Rannsˇknarnefnd Al■ingis afla­i og kaus a­ birta ekki Ý skřrslu sinni 2010. Ůessi g÷gn kunna samt a­ eiga erindi vi­ almenning, t.d. upplřsingar um lßn f÷llnu bankanna til stjˇrnmßlamanna og annarra. Nřtt Al■ingi getur sn˙i­ vi­ fyrri ßkv÷r­un Al■ingis um me­fer­ ■essara upplřsinga Ý samrŠmi vi­ ■au sjˇnarmi­ sem lřst er a­ framan. Lř­rŠ­isrÝki leyfist ekki a­ leggja fjßrskuldbindingar og a­rar kva­ir, t.d. ˇhˇflega upplřsingaleynd, ß fˇlk sem fŠr ekki r÷nd vi­ reist. Almannahagur hlřtur a­ koma til ßlita ßsamt persˇnuverndarsjˇnarmi­um.

 

FrÚttabla­i­, 3. marz 2016.


Til baka