Viđtal í DV 16. október 1991.

 

Ţorvaldur Gylfason prófessor um fjárlagafrumvarpiđ:

 

Stefnir í stórfelldar lántökur erlendis á nćsta ári

 - ekki ráđist gegn sóun á almannafé í landbúnađi og sjávarútvegi

 

Ţorvaldur Gylfason prófessor var beđinn um álit á fjárlagafrumvarpi ţví sem ríkisstjórnin lagđi fram á Alţingi viđ upphaf ţings.

Svör hans fara hér á eftir:

,,Ríkisfjármálin hafa veriđ veikur hlekkur í efnahagsstefnu stjórnvalda mörg undanfarin ár. Ţađ er ađ vísu rétt ađ fjárlagafrumvarpinu fyrir nćsta ár er fyrirhugađur halli á ríkissjóđi ađeins um 1% af landsframleiđslu eins og í fyrra en ţađ er lítiđ gagn ađ ţví vegna ţess ađ ríkissjóđshallinn nćr ađeins yfir hluta ríkisfjármálanna. Hitt skiptir miklu máli ađ heildarlánsfjárţörf ríkisins umfram afborganir af eldri lánum er sex sinnum meiri en ríkissjóđshallinn eins og í fyrra. Af ţessu sést ađ ríkisstjórnin ćtlar ađ halda áfram ađ reka ríkisbúskapinn međ miklum halla eins og endranćr. Ţađ er óhyggileg ákvörđun ađ mínum dómi vegna ţess ađ ríkisstjórnin sjálf telur ţađ réttilega mjög brýnt ađ halda verđbólgunni í skefjum.

Ríkisstjórnin stefnir líka ađ stórfelldum erlendum lántökum nćsta ár. Ţađ er óheppilegt vegna ţess ađ skuldabyrđi ţjóđarinnar heldur áfram ađ ţyngjast verulega. Strax á nćsta ári ţurfum viđ ađ greiđa meira en fjórđu hverja krónu af útflutningstekjum okkar í vexti og afborganir af erlendum skuldum. Ţetta hlutfall hefur aldrei veriđ hćrra. Ţess sjást engin glögg merki enn ađ stjórnvöld ćtli ađ hverfa af ţessari skuldasöfnunarbraut. Viđ afgreiđslu lánsfjárlaga fyrir ţetta ár var áformađ ađ ríkissjóđur tćki engin erlend lán en erlendar lántökur ríkissjóđs stefna nú í nćstum 14 milljarđa króna á árinu. Ţessar erlendu lántökur ríkissjóđs umfram lánsfjárlög nema rösklega 200.000 krónum á hverja fjögurra manna fjölskyldu í landinu.

Alvarlegasti ljóđurinn á fjárlagafrumvarpinu finnst mér vera sá ađ ríkisstjórnin hefur bersýnilega ekki lagt í ađ ráđast gegn ţeirri sóun almannafjár sem á sér stađ í landbúnađi og sjávarútvegi. Ţađ er engin leiđ ađ ná endum saman í fjármálum ríkisins í víđum skilningi nema stjórnvöld manni sig upp í ađ taka myndarlega á skipulagsvandamálum atvinnuveganna. Núverandi stefna ríkisstjórnarinnar í landbúnađarmálum og sjávarútvegsmálum leggur ţungar byrđar á fólkiđ í landinu. Ţessum álögum verđur ađ létta af herđum almennings til ađ skapa svigrúm til ţess ađ ná betra jafnvćgi í fjármálum ríkisins. Međ ţessu á ég ekki ađeins viđ ţađ ađ útgjöld ríkisins til landbúnađarmála eru óhóflega mikil enn sem jafnan fyrr. Hitt skiptir líka miklu máli ađ ţađ verđur ađ lćkka matarverđiđ í landinu međ ţví ađ gefa markađsöflum lausari taum á matvćlamarkađi. Ţannig vćri hćgt ađ bćta fjárhag heimilanna verulega og jafnframt ađ skapa skilyrđi til ţess ađ draga úr ríkisútgjöldum í víđum skilningi eđa hćkka skatta og ţjónustugjöld til ađ draga úr lánsfjárţörf ríkisins.

Ţar ađ auki er ekki mikil von til ţess ađ minni hyggju ađ stjórnvöld geti fengiđ fólkiđ í landinu til ađ fella sig viđ aukna gjaldheimtu í skólum og á spítölum, svo lengi sem ríkisstjórnin heldur áfram ađ ausa fé í landbúnađ og afhenda útgerđarfyrirtćkjum ókeypis veiđiheimildir auk annars. Ađ vísu er ađ finna í frumvarpinu fyrsta vísi ađ veiđigjaldi ţví ađ ríkisstjórnin ćtlar ađ selja aflaheimildir fyrir rösklega 500 milljónir króna og láta féđ renna til Hafrannsóknastofnunar. Ţađ er lofsvert skref í rétta átt. Mjór er mikils vísir, “ sagđi Ţorvaldur Gylfason.


Til baka