Fękkun rįšuneyta

Žorsteinn Pįlsson ritstjóri spurši um daginn beittrar spurningar ķ leišara žessa blašs. Śr žvķ aš Frökkum duga fimmtįn rįšuneyti handa sextķu milljónum manns, hvers vegna žurfa Ķslendingar tólf? Svariš blasir viš. Žaš vęri hęgt aš komast af meš fęrri rįšuneyti og fęrri rįšherra. Verkefni sumra rįšuneytanna śtheimta ekki óskiptan rįšherra, enda voru žau oftast į fyrri tķš aukabśgrein hjį rįšherrum ķ öšrum rįšuneytum. Tökum dóms- og kirkjumįlarįšuneytiš. Žegar Borgaraflokknum var bętt ķ žrišju rķkisstjórn Steingrķms Hermannssonar 1989, var rįšherrum fjölgaš śr nķu ķ ellefu į žann veg, aš dóms- og kirkjumįlarįšuneytiš fékk ķ fyrsta skipti sérstakan rįšherra. Žetta var bersżnileg atvinnubótarįšstöfun. Sagan endurtók sig 1999, žegar rįšherrum var fjölgaš śr tķu ķ tólf. Bólgan hefur birzt ķ żmsum öšrum myndum eins og starfsheitin Rįšherra Hagstofu Ķslands og Samstarfsrįšherra Noršurlanda bera meš sér. Rķkisstjórnin nżja stefnir aš žvķ aš sameina sjįvarśtvegs- og landbśnašarrįšuneytiš ķ nżju atvinnuvegarįšuneyti. Žaš er spor ķ rétta įtt, en of stutt. Žaš į ekki vel viš aš kenna rįšuneyti viš atvinnuvegi įn žess aš hafa langfjölmennustu atvinnuvegi landsins meš: išnaš, verzlun og žjónustu. Žaš žarf aš bęta išnašarrįšuneytinu og višskiptarįšuneytinu, sem voru į einni hendi frį 1988 žar til nś, ķ pśkkiš til aš draga śr landlęgum rķg milli atvinnuveganna og sętta ólķk sjónarmiš. Hingaš til hafa śtvegsmenn og bęndur notaš rįšuneyti sjįvarśtvegs og landbśnašar til aš hygla sjįlfum sér sumpart į kostnaš išnašar, verzlunar og žjónustu. Meš žvķ aš fęra yfirstjórn allra atvinnuvega į eina hendi er hęgt aš girša fyrir žennan gamla rķg og gęta almannahags. Atvinnuvegarįšherrann žarf aš bera hag allra atvinnuvega fyrir brjósti. Meš lķku lagi er ķ hagręšingarskyni hęgt aš sameina dóms- og kirkjumįlarįšuneytiš, samgöngurįšuneytiš og umhverfisrįšuneytiš ķ nżju innanrķkisrįšuneyti. Rįšuneytin žurfa ekki aš vera fleiri en įtta. Lķtum į listann. Forsętisrįšuneytiš žarf aš fęra ķ fyrra horf meš žvķ aš fęra umsżslu efnahagsmįla aftur til fjįrmįlarįšuneytisins og skerpa į verkstjórnarhlutverki forsętisrįšuneytisins. Hagstjórnin fór śr böndunum, žegar valdsviš fjįrmįlarįšuneytisins var žrengt fyrir nokkrum įrum, Žjóšhagsstofnun var lögš nišur og efnahagsmįlin voru fęrš inn ķ hringišu stjórnmįlanna ķ forsętisrįšuneytinu, žar sem žau eiga ekki heima.
Utanrķkisrįšuneytiš
helzt óbreytt. Evrópumįlin munu skella į rįšuneytinu af fullum žunga, žegar umsókn Ķslands um ašild aš Evrópusambandinu veršur lögš fram.
Fjįrmįlarįšuneytiš žarf aš fęra ķ fyrra horf meš žvķ fela žvķ aftur óskoraša yfirumsjón hagstjórnarinnar og annarra efnahagsmįla. 
Atvinnuvegarįšuneytiš
fer meš mįl allra atvinnuvega eins og lżst er aš framan.
Heilbrigšis- og tryggingarįšuneytiš stendur óbreytt, nema rétt žyki aš fęra almannatryggingar til félagsmįlarįšuneytisins eins og rķkisstjórnin įformar. Félagsmįlarįšuneytiš getur létt tryggingamįlum af heilbrigšisrįšuneytinu. Einnig kemur til greina aš sameina félagsmįlarįšuneytiš og heilbrigšis- og tryggingarįšuneytiš, svo aš rįšuneytin verša žį sjö frekar en įtta. Rįšherrar voru sjö frį 1960 til 1974.
Menntamįlarįšuneytiš er eins og žaš į aš vera og žarfnast engrar yfirhalningar.
Innanrķkisrįšuneytiš fer meš dóms- og kirkjumįl, samgöngumįl og umhverfismįl.
Er lķtiš gert śr umhverfismįlum meš žvķ aš hafa žau ekki įfram ķ sérstöku rįšuneyti? Nei. Viš höfum haft sjö umhverfisrįšherra sķšan 1989, og enginn žeirra lyfti litla fingri til aš hefta lausagöngu bśfjįr, sem er žó langbrżnasti umhverfisvandi Ķslands. Viš leysum ekki vandamįl meš žvķ fjölga rįšherrum. Hitt viršist lķklegra, aš fękkun rįšherra vęri til bóta. Nż rķkisstjórn Geirs H. Haarde hefši įtt aš leggja upp meš įtta rįšherra, ekki tólf. Hśn hefši žį unniš hugi og hjörtu landsfólksins ķ einu vetfangi. Hśn žarf į mešbyr aš halda, žvķ aš mörg brżn verkefni bķša śrlausnar, žar į mešal endurskipulagning verkaskiptingar ķ heilbrigšis- og menntamįlum. Hefši rķkisstjórnin varšaš veginn meš vandlegri umskipun ķ eigin ranni strax ķ upphafi, hefši hśn getaš vęnzt vķštęks stušnings viš margar erfišar įkvaršanir. Enn er tķmi til stefnu. Žaš er aldrei of seint aš breyta rétt.

Fréttablašiš, 31. maķ 2007.


Til baka