Framleini og lfskjr: Hvar stndum vi?

a eru skiptar skoanir um efnahagsstu slands aljasamhengi, tt undarlegt megi virast. Sumir telja, a slendingar su eim hpi ja, sem br n vi beztu lfskjr heimi. Arir tlka tiltkar upplsingar svo, a slendingar su v miur enn a spa seyi af stjrn fyrri ra og standi v ekki jafnftis eim jum, sem ba vi beztu kjrin.

Hvor skounin er rtt?

 

 

eir, sem telja lfskjr okkar slendinga vera fremstu r, styjast vi tlur um landsframleislu mann. Mynd 1 snir landsframleislu mann ri 1997 eim sex lndum auk slands, sem Selabankinn birtir upplsingar um Hagtlum mnaarins til a bera sland saman vi nnur lnd. arna er sland fyrir ofan meallag og feti framar en til a mynda Danmrk. Landsframleislan er mld svo nefndan kaupmttarkvara til a lyfta eim lndum, ar sem verlag er lgt, og fugt. essi kaupmttarleirtting fri sland niur eftir listanum fyrr rum, egar verlag var mjg htt hr heima mia vi mrg nnur lnd, en svo er ekki lengur, v a samkeppni hefur aukizt og verlag hr heima v frzt nr verlagi tlndum.

Aljabankinn hefur aeins annan htt kaupmttarleirttingunni en OECD. Bankinn styzt vi gengisvimiun yfir riggja ra bil sta eins rs senn til a lyfta eim lndum, ar sem raungengi fer lkkandi, og fugt. etta er gert vegna ess, a of hu gengi fylgir htta gengisfalli, sem myndi draga landi niur eftir listanum. Tlur bankans eru lgri en tlur OECD fyrir ll lndin hpnum; bankinn metur landsframleislu mann slandi ri 1997 til dmis 22500 dollara mti 25449 dollurum samkvmt tlum OECD.

Mestu skiptir a, a landsframleisla mann er ekki gur mlikvari lfskjr vegna ess, a essi kvari tekur ekki mi af eirri fyrirhfn, sem br bak vi framleisluna. Nefnarinn hlutfallinu er ekki rttur. Landsframleisla vinnustund gefur betri mynd af framleini vinnunnar, .e. afkstum, og um lei af lfskjrum. Mynd 2 snir landsframleislu vinnustund smu sj lndum og ur. N hafnar sland nesta sti, v a vi urfum a hafa meira fyrir framleislunni: vi hfum hrra hlutfall mannfjldans vinnu en allir hinir, og vinnuvikan er a jafnai lengri slandi en vast hvar annars staar, tt hn s a vsu enn lengri Bandarkjunum og Japan eftir essum tlum.

 

 

Mynd 3 snir landsframleislu vinnustund ri 1997 llum OECD-lndum, ar sem tlur eru til um meallengd vinnuvikunnar. Myndin snir, a sland er 16. sti af 21. Allar r jir, sem vi erum vn a bera okkur saman vi, eru fyrir ofan okkur listanum.

N eru a vsu msir fletir essu myndefni. Sumir glejast yfir mikilli vinnu og meta kjr sn eftir rangri vinnunnar n tillits til erfiisins, sem a baki br. a er viringarvert sjnarmi, ef menn lta svo , a vinnan s gus dr. Arir efast um gti mikils vinnulags, v a a getur bitna msum rum lfskjarattum, svo sem barnauppeldi og elilegu heimilislfi. Langflestir myndu taka v fegins hendi a f a vinna minna fyrir skert kaup. Einmitt ess vegna er framleisla vinnustund betri lfskjarakvari en framleisla mann. a er kjarni mlsins.

etta er samt ekki allt. Tlur um meallengd vinnuvikunnar ea um mealfjlda vinnustunda hvern vinnandi mann ri eru ekki til um allmrg OECD-lnd, a.m.k. ekki gagnasafni OECD. ess vegna vantar Austurrki, Belgu, Grikkland, rland, Lxemborg, Plland, Tyrkland og Ungverjaland mynd 3. Vi etta btist a, a tlurnar eru ekki fyllilega sambrilegar milli landa, svo a myndir 2 og 3 ber v a tlka me var. Um sland er a a segja, a msum mun finnast vinnustundafjldinn, sem slenzka slan hvlir , vera tortryggilega ltill. Samkvmt tlum OECD vinnur hver starfsmaur slandi 1860 stundir ri, sem ir tplega 36 stunda vinnuviku a jafnai mti 32 stundum Danmrku til samanburar. a er v brnt, a til dmis Aljavinnumlastofnunin Genf ea OECD Pars lta a ekki dragast lengur a safna og dreifa samrmdum og tmandi tlum um fjlda vinnustunda aildarlndunum. Svo lengi sem slkar tlur eru ekki til, munu menn halda fram a velkjast vafa um framleini og lfskjr. a er heppilegt. Ef menn halda, a allt s himnalagi efnahagsmlum, af v a eir hafa ekki reianlegar upplsingar um grundvallaratrii eins og framleini og lfskjr, hafa eir skiljanlega minni hug en ella eim umbtum, sem rf er til a auka framleini og bta lfskjr almennings til langframa.

 

wpe6.jpg (45045 bytes)

 

Svo er anna. Tlur um vinnutma yrftu helzt a taka tillit til tmans, sem a tekur a komast og r vinnu. essi lagfring myndi lklega lyfta slandi aeins myndum 2 og 3 a ru jfnu, v a vi bum yfirleitt nr vinnustum okkar en arar jir. Og helzt yrfti a finna einhverja fra lei til a taka atvinnuleysi me reikninginn, svo a vilja atvinnuleysi s ekki lagt a jfnu vi tmstundir tlum um landsframleislu vinnustund.

Eitt enn a endingu. eir, sem horfa mynd 1 og draga af henni lyktun, a lfskjr slandi su fremstu r, eru raun og veru a lsa eirri skoun, a stjrn fyrri ra hafi ekki bitna okkur a ru leyti en v, a ella hefum vi ef til vill haft a enn betra. essi skoun vitnar a mnum dmi um fullngjandi skilning eim langvinna skaa, sem til a mynda verblgan 8. og 9. ratugnum olli efnahagslfinu, svo a eitt dmi s lti duga. Myndir 2 og 3 gefa a minni hyggju gleggri mynd af standinu. r minna okkur a, a mikil verblga, hyggileg fjrfesting og hfleg skuldasfnun tlndum n fullngjandi eignamyndunar mti skera lfskjr til langs tma. Fullur skilningur essari kjaraskeringu er forsenda ess, a hgt s a bta skaann til fulls og tryggja ran framleinivxt og myndarlegar lfskjarabtur ldinni, sem gengur senn gar.


Vsbending
, 7. ma 1999.

Sj mynd 3 krtartflunni, ar sem lndin lrtta snum eru lsilegri.


Til baka