Innflutningur vinnuafls

Frjlslyndir fagna jafnan hvers kyns viskiptum milli manna, su au lgleg og sileg. Jn Sigursson forseti ruddi brautina me miklum brag, egar hann beitti sr ru og riti fyrir frjlsari viskiptum milli slands og annarra landa. Hann fkk v ri, a erlendri viskiptanau og einokun var ltt af slendingum 1855. Innanlandsverzlunin var fram reyr msa ftktarfjtra, sem stfuu meal annars af gjaldmiilsskorti, hagkvmum vruskiptum og rsamlegri fkeppni, sem enn eimir eftir af. Alrmt var vistarbandi, sem lagi strangar hmlur flksflutninga milli staa til hgarauka fyrir bndur, sem voru a kalla m einu vinnuveitendur landsins. Vistarbandi var ekki leyst fyrr en nokkru fyrir aldamtin 1900, og fyrst voru flksflutningar innan lands leystir r lingi. Fkeppni heimamarkai lsir sr enn sem endranr hrra veri msum vrum og jnustu en nlgar jir eiga kost , og vermunurinn virist meiri en sm slands getur skrt ein sr, tt smin – flksfin! – eigi einnig hlut a mli. Fkeppnin tekur sig msar myndir. Hn hefur til dmis birzt launamyndun blra vi markasfl, ar e samtk vinnuveitenda og verklflg semja um kaup og kjr landsvsu, og hefur msum veitt betur eirri viureign tmans rs. Til dmis eru rki og sveitarflg a heita m einu vinnuveitendur kennara grunnsklum og framhaldssklum, og au neyta afls til a halda launum kennara skefjum. Eina fra leiin til a bta kjr kennara og efla menntun landsmanna svo sem nausyn ber til er a svifta rki og byggirnar einokunarastu sinni me v a auka fjlbreytni sklakerfinu og innleia skilvirka samkeppni sklastarfi. v fer alls fjarri, a slenzkur vinnumarkaur s allur essa bkina lrur. egar hver taug jarlkamans er anin til rautar eins og n hefur htta um nokkurt skei, hkka vinnulaun, og verlag hkkar einnig og annig koll af kolli. annig skrfai verblgan sig gegnum hagkerfi fyrri t me vxlhkkun kaupgjalds og verlags. Svo er ekki lengur sama mli og ur, v a aukinni eftirspurn eftir vinnuafli sustu r hefur ekki veri mtt me uppsprengdu kaupi me gamla laginu, heldur me innflutningi erlends vinnuafls krafti aildar slands a samningnum um Evrpska efnahagssvi (EES). Innstreymi vinnuafls a utan hefur auki vinnuframbo heimamarkai og me v mti haldi aftur af hkkun launa og um lei verblgu. Innstreymi  hefur einnig tt myndarlega undir uppsveifluna efnahagslfinu me v a gera vinnuveitendum kleift a manna msar stur, sem erfitt er gri a fylla me innlendu vinnuafli, til dmis sptlum og fiskvinnslu. Vi etta hefur vinnuafl losna og leita nrra verkefna. Allt er etta gu samrmi vi hugsjnina um frverzlun vinnumarkai. Svipu run sr n sta vast hvar nlgum lndum. Viskiptafrelsi getur auki allra hag, s vel mlum haldi. Jn forseti hltur a brosa grfinni.

 

Er allt eins og a a vera? Hlutdeild erlendra rkisborgara mannfjldanum hr hlzt stug bilinu eitt til tv prsent 1950-1990 og er n komin upp undir fimm prsent (2005). essi hlutfll hafa einnig hkka rt a undanfrnu flestum nlgum lndum og eru mun hrri ar en hr. Ekki er miki um a vita, hvort innflutningur vinnuafls anga er varanlegur ea tmabundinn a miklu leyti eins og hann vntanlega er hr vegna Krahnjka og missa annarra framkvmda. Hitt er vita, a erlendis hafa yfirvld gert msar rstafanir til a taka mti llu essu flki og auvelda v vistina njum heimkynnum. Hr heima hefur lti veri gert a v enn sem komi er. Reykvkingar hafa eins og arir landsmenn stkka blaflota sinn til muna n ess a bta gatnakerfi borgarinnar a neinu marki, svo a ngveiti umferinni Reykjavk lkist kraakinu miklu ttblli borgum rum lndum. Me lku lagi hafa yfirvld hleypt tlendingum inn landi strum straumum n ess a ba haginn fyrir . a er v skiljanlegt, a Frjlslyndi flokkurinn – og rkisstjrnin! – telji rtt a hgja ferina bili til a undirba nausynlegar rstafanir til a taka vel mti flkinu. Nbar urfa a lra slenzku og semja sig a okkar sium og sgu, og eir geta lka kennt okkur mislegt. Meira nst

Frttablai, 23. nvember 2006.


Til baka