Mynd 19. Žessi mynd sżnir sambandiš į milli hagvaxtar og nįttśruaušs ķ 92 löndum įrin 1960-1997. Hagvöxtur į mann į įri aš mešaltali įrin 1960-1997 er sżndur į lóšréttum įs, og hlutdeild nįttśruaušęfa ķ žjóšarauši, sem er samtala fjįrmagns, mannaušs og nįttśruaušęfa, įriš 1994 er sżnd į lįréttum įs. Žessi męlikvarši į nįttśruaušęfi er glęnżr: Alžjóšabankinn ķ Washington hefur nżbirt žessar tölur. Žaš er rétt aš taka žaš fram, aš fiskimiš eru ekki talin meš ķ nįttśruaušstölunum vegna skorts į upplżsingum,  svo aš Ķsland og ašrar fiskveišižjóšir eru ekki meš ķ śrtakinu. Og hvaš sżnir myndin? Hśn sżnir skżrt neikvętt samband į milli hagvaxtar og nįttśruaušs frį einu landi til annars. Svipuš nišurstaša fęst, žótt notašir séu ašrir tiltękir męlikvaršar į nįttśruaušinn, svo sem hlutdeild hrįefnaśtflutnings ķ heildarśtflutningi eša landsframleišslu eša žį hlutdeild hrįefnaframleišslu ķ mannaflanum, hvort sem hrįefnin eru nś olķa, mįlmar, fiskur, timbur eša bśsafuršir. Hver punktur į myndinni sżnir hagvöxt og nįttśruauš ķ einu landi. Punktarnir eru žvķ jafnmargir löndunum ķ śrtakinu, eša 92. Löndin eru af öllu tagi: sum eru rķk, önnur fįtęk. Hallinn į ašfallslķnunni ķ gegnum punktana er til marks um, aš aukning nįttśruaušs mišaš viš žjóšarauš um 13 prósentustig frį einu landi til annars helzt ķ hendur viš hjöšnun hagvaxtar į mann um eitt prósentustig. Fylgnin er tölfręšilega marktęk, en hśn er samt ekki óręk vķsbending um orsök og afleišingu. Žó viršast nżjar rannsóknir benda til žess, aš sambandiš, sem myndin sżnir, sé ekki einber tilviljun, žvķ aš hagtölur viršast sżna, aš umfangsmikill hrįefnabśskapur stendur yfirleitt ķ öfugu hlutfalli viš (a) innflutning og śtflutning (žetta er hollenzka veikin , sem svo er nefnd), (b) fjįrfestingu, bęši innlenda og erlenda, og (c) menntun į öllum skólastigum. Og žar sem erlend višskipti, fjįrfesting og menntun eru mikilvęgar uppsprettur hagvaxtar um heiminn, žį er skiljanlegt, aš gnęgš nįttśraušlinda hneigist aš öšru jöfnu til aš draga śr hagvexti, śr žvķ aš hśn veikir helztu stošir hagvaxtarins. Hinu mį žó alls ekki gleyma, aš žaš er ekki tilvist nįttśruaušęfanna ķ sjįlfri sér, sem vandanum veldur, heldur hitt, aš mörgum žjóšum hefur haldizt illa į aušsuppsprettum sķnum: aušlindastjórninni hefur veriš įbótavant. Žessu mįli eru gerš nįnari skil ķ ritgeršunum Nįttśra, vald og vöxtur og Nįttśruaušlindir, śtflutningur og Evrópa.

 


FirstPreviousIndex

Nęsta sķša

Aftur heim