Mynd 94. Myndin til vinstri sżnir hrį śtgjöld almannavaldsins og einstaklinga til menntamįla 2000. Žarna sést, aš Ķsland er langt ofan viš mešallag eins og ešlilegt er ķ ljósi žess, aš viš erum yngsta žjóšin ķ hópnum, sjį mynd 91. Įriš 2000 vöršum viš 6,3% landsframleišslunnar til menntamįla. Hęgri myndin sżnir sömu tölur leišréttar mišaš viš aldurssamsetningu meš sömu ašferš og į mynd 93. Hér er Ķsland komiš nišur fyrir mešallag: hęgri myndin segir okkur, aš śtgjöld til menntamįla vęru ašeins 4,9% af landsframleišslu, ef aldurssamsetning mannaflans vęri hin sama hér og annars stašar į OECD-svęšinu. Hvaša įlyktanir getum viš dregiš af žessu? Tiltölulega lķtil śtgjöld til menntamįla gętu veriš til marks um litla rękt viš menntun. En žau gętu lķka veriš til marks um hagkvęmni ķ menntakerfinu: mikla, almenna og góša menntun meš litlum tilkostnaši. Vandinn hér er aš nokkru leyti hinn sami og ķ heilbrigšismįlunum: okkur vantar óyggjandi sjįlfstęšan męlikvarša į afuršir menntakerfisins. Vandinn er samt ekki eins illvišrįšanlegur og ķ heilbrigšiskerfinu, žvķ aš OECD hefur safnaš żmsum öšrum gögnum um menntakerfiš, enda žótt sjįlfstęšu mati į afuršum öndvert ašföngum sé ennžį įbótavant. Žannig vitum viš t.d., aš hlutfallslega fęrri Ķslendingar hafa lokiš framhaldsskólaprófi en tķškast um nįlęg lönd. Žessi stašreynd vitnar um gamlar syndir frekar en nżjar: stušningur rķkisins viš landbśnaš og sjįvarśtveg įratugum saman hefur įsamt öšru haldiš aftur af naušsynlegri fólksfękkun ķ žessum gömlu greinum og dregiš meš žvķ móti śr hvatanum til menntunar, žar eš land og sjór gera minni menntunarkröfur en išnašur, verzlun og žjónusta. Margt fleira hefur lagzt į sömu sveif. En įstandiš er aš batna: framhaldsskólasókn er nś oršin svipuš į Ķslandi og ķ nįlęgum löndum. Munurinn į menntun mannaflans hér og vķša annars stašar stafar ašallega af žvķ, aš įšur fyrr var skólasókn į Ķslandi minni en ķ mörgum nįlęgum löndum, žaš er aš vķsu lišin tķš, en munurinn dregur dilk į eftir sér. Sjį meira um mįliš ķ Menntun, aldur og heilbrigši.

 


FirstPreviousIndex

Aftur heim