┴ttatÝu ßr: Ekki nˇg?

SjßlfstŠ­isflokkurinn og Framsˇknarflokkurinn hafa seti­ a­ v÷ldum ß ═slandi řmist ß vÝxl e­a bß­ir Ý einu Ý 80 ßr samfleytt, ef utan■ingsstjˇrnin 1942-44 er undan skilin ßsamt tveim skammlÝfum minnihlutastjˇrnum. Ůessir tveir flokkar hafa unni­ ■jˇ­inni řmislegt gagn ß ÷llum ■essum tÝma, ■a­ ver­ur ekki frß ■eim teki­. Samanlagt kj÷rfylgi ■eirra hefur ■ˇ minnka­ me­ tÝmanum. Ůeir fengu 80 prˇsent atkvŠ­a Ý ■ingkosningunum 1931, 70 prˇsent 1959, 60 prˇsent 1995 og 51 prˇsent 2003. Styrkur ■eirra ß Al■ingi hefur jafnan veri­ umfram kj÷rfylgi­ vegna ˇjafns atkvŠ­isrÚttar eftir b˙setu og einnig vegna ■ess, a­ ■ingsŠtum er ˙thluta­ eftir reglu, sem hefur tryggt ■essum tveim flokkum eitt til tv÷ ■ingsŠti Ý forgj÷f Ý hverjum kosningum a­ minnsta kosti sÝ­an 1971 (nema 1978; ■essu er lřst Ý bˇk minni Tveir heimar, 2005). Samanlagt fylgi ■eirra hefur a­eins tvisvar sokki­ ni­ur fyrir 50 prˇsent. Ůa­ ger­ist 1978, ■ß fengu ■eir innan vi­ 50 prˇsent atkvŠ­a, en 53 prˇsent ■ingsŠta. Ůetta ger­ist aftur 1987, ■egar flokkarnir tveir fengu 46 prˇsent atkvŠ­a og 49 prˇsent ■ingsŠta; ■a­ er Ý eina skipti­, sem ■essir tveir flokkar h÷f­u ekki ■ingstyrk til a­ mynda meirihlutastjˇrn.

 

═ kosningunum 2003 fengu stjˇrnarflokkarnir tv÷ ■ingsŠti umfram ■ann fj÷lda, sem ■eir hef­u fengi­ eftir ■eirri ˙thlutunarreglu, sem beitt er Ý Danm÷rku, Noregi og SvÝ■jˇ­. Stjˇrnarflokkarnir hef­u ■ß fengi­ 32 ■ingsŠti gegn 31 sŠti stjˇrnarandst÷­unnar Ý sta­ 34 sŠta gegn 29. Ůß hef­i rÝkisstjˇrnin naumast haldi­ velli 2003. ═ ÷llu falli hef­i h˙n varla enzt ˙t kj÷rtÝmabili­. Henni hef­i tŠplega haldizt uppi a­ hla­a svo undir einstaka flokksmenn, a­ ■eir ur­u sumir milljar­amŠringar vi­ einkavŠ­ingu rÝkisbankanna og annarra rÝkisfyrirtŠkja lÝkt og Ý R˙sslandi. Og h˙n hef­i varla reynt me­ r˙ssnesku offorsi a­ loka FrÚttabla­inu, St÷­ 2 og fleiri fj÷lmi­lum sumari­ 2004. H˙n hef­i varla heldur gert sÚr lÝti­ fyrir og vanvirt stjˇrnarskrßna me­ ■vÝ a­ hir­a ekki um a­ halda ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu um fj÷lmi­lafrumvarpi­ 2004. A­ rÚttu lagi hef­i Al■ingi ßtt a­ kalla saman Landsdˇm og draga rß­herra til refsißbyrg­ar fyrir a­ brjˇta stjˇrnarskrßna. Ůess ver­ur ekki vart, a­ frambjˇ­endur stjˇrnarflokkanna telji sig skulda kjˇsendum skřringar ß ■essum nřli­nu atbur­um. Ůa­ er engu lÝkara en ■eim finnist ■eir hafa kasta­ ÷llum syndum bak vi­ sig me­ ■vÝ einu a­ skipta um formenn. Nema ■eir sjßi ekkert athugavert vi­ a­f÷rina gegn fj÷lmi­lunum 2004 og stjˇrnarskrßrbroti­ Ý kj÷lfar hennar. ┴t÷kin um fj÷lmi­lafrumvarpi­ 2004 drˇgu dilk ß eftir sÚr. Ůau spilltu andr˙mslofti stjˇrnmßlanna, og var ■a­ ■ˇ ■r˙ti­ fyrir. N˙ er svo komi­, a­ sumir frambjˇ­endur stjˇrnarflokkanna vÝla ■a­ ekki fyrir sÚr a­ ■rŠta fyrir augljˇsar sta­reyndir eins og ■ß, a­ ˇj÷fnu­ur hefur aukizt til muna ß ═slandi sÝ­ustu ßr. Ůeir ■rŠta, ■ˇtt skřrar vÝsit÷lur um aukna misskiptingu liggi fyrir Ý g÷gnum, sem Geir Haarde, ■ß fjßrmßlarß­herra, lag­i fram ß Al■ingi 2005 og rÝkisskattstjˇri hefur skjalfest. Ůeir skřla sÚr bak vi­ skřrslu frß Hagstofu ═slands, ■ar sem ■vÝ er haldi­ fram ■vert ß allar a­rar marktŠkar vÝsbendingar, a­ ˇj÷fnu­ur Ý tekjuskiptingu ß ═slandi sÚ engu meiri en annars sta­ar um Nor­url÷nd. Ůeir lßta eins og ■a­ komi mßlinu ekki vi­, a­ skattleysism÷rk hafa Ý ver­bˇlgu undangenginna ßra hrÝ­lŠkka­ a­ raungildi, svo a­ skattbyr­i lßgtekjufˇlks hefur ■yngzt eftir ■vÝ fyrir tilstilli rÝkisstjˇrnarinnar. Auk ■ess b˙a fjßrmagnseigendur Ý efstu ■repum tekjustigans vi­ mun lÚttari skattbyr­i en laun■egar. ═ sta­ ■ess a­ vi­urkenna aukna misskiptingu, bi­jast velvir­ingar og lofa a­ bŠta rß­ sitt, reyna sumir frambjˇ­endur stjˇrnarflokkanna a­ lj˙ga sig ˙t ˙r vandanum. Blßkalt. Hver tr˙ir ■eim? RÝkis˙tvarpi­ flutti svohljˇ­andi frÚtt 27. aprÝl: „Mikill meirihluti fˇlks telur a­ ˇj÷fnu­ur hafi aukist Ý Ýslensku samfÚlagi ß kj÷rtÝmabilinu sem er a­ lj˙ka. Ůetta kemur fram Ý k÷nnun Gallups, fyrir RÝkis˙tvarpi­ og Morgunbla­i­. RÝflega 70% telja a­ ˇj÷fnu­ur hafi aukist, um 20% telja hann hafa sta­i­ Ý sta­, og 10% telja a­ dregi­ hafi ˙r ˇj÷fnu­i.“ Fˇlki­ Ý landinu sÚr Ý gegnum lygavefinn. Frambjˇ­endur stjˇrnarflokkanna hÚldu lÝklega, a­ lygin gŠti hlaupi­ hringinn Ý kringum landi­, ß­ur en sannleikanum tŠkist a­ reima ß sig skˇna. Ůeim var­ ekki kßpan ˙r ■vÝ klŠ­inu. Ůa­ er gˇ­s viti.

FrÚttabla­i­, 10. maÝ 2007.


Til baka